Schadeposten

Laatst bijgewerkt: juni 2026

Na een ongeval waarvoor een ander aansprakelijk is, kunt u veel meer verhalen dan alleen uw ziekenhuisrekening. Al uw kosten en gemiste inkomsten door het letsel zijn aparte schadeposten, en samen vormen ze uw schadevergoeding. Wie posten over het hoofd ziet, laat geld liggen dat hem toekomt. Op deze pagina vindt u een compleet overzicht van de schadeposten bij letselschade, met per post uitleg over wat eronder valt. Letseldirect brengt kosteloos voor u in kaart welke posten in uw situatie spelen.

Wat zijn schadeposten?

Schadeposten zijn de afzonderlijke kosten en verliezen die u lijdt door letsel waarvoor een ander aansprakelijk is. Denk aan medische kosten, gemiste inkomsten, reiskosten en smartengeld. Elke post staat op zichzelf en wordt apart onderbouwd. Alle schadeposten bij elkaar opgeteld vormen uw totale schadevergoeding, die de aansprakelijke partij doorgaans aan u moet betalen.

Een schadepost is één afzonderlijk onderdeel van uw totale schade, bijvoorbeeld uw medische kosten, uw verlies van inkomen of uw smartengeld. Het woord komt uit het schadevergoedingsrecht: om uw vergoeding vast te stellen, wordt uw schade opgesplitst in losse posten die elk afzonderlijk worden berekend en bewezen. Zo ontstaat een volledig beeld van wat het ongeval u werkelijk heeft gekost.

Die opsplitsing werkt in uw voordeel. Hoe nauwkeuriger elke post in kaart is gebracht, hoe vollediger uw vergoeding. Veel slachtoffers denken bij schade alleen aan de directe kosten van het ziekenhuis, terwijl de gemiste inkomsten, de hulp in huis en de gevolgen op lange termijn vaak veel zwaarder wegen. Juist die minder voor de hand liggende posten worden het vaakst vergeten.

Welke schadeposten zijn er? Compleet overzicht

De schadeposten bij letselschade vallen in twee groepen uiteen. Materiële schade is alle schade die in geld is uit te drukken, zoals inkomensverlies, medische kosten, reiskosten en huishoudelijke hulp. Immateriële schade is het leed dat dat niet is, ofwel het smartengeld voor pijn en verlies aan levensvreugde. De tabel hieronder zet vijftien veelvoorkomende schadeposten op een rij.

Welke posten in uw geval meetellen, hangt af van uw letsel en uw persoonlijke situatie. De ene post speelt bij vrijwel elk ongeval, de andere alleen bij blijvend of ernstig letsel. Het onderstaande overzicht laat zien hoe breed het begrip schade in werkelijkheid is.

Deze lijst dekt de posten die het vaakst voorkomen, maar is geen vaste opsomming. Welke schade u precies kunt verhalen, verschilt per zaak. In de volgende secties lichten we de belangrijkste posten verder toe.

Verlies van verdienvermogen

Verlies van verdienvermogen is vaak de grootste schadepost. Het gaat om het inkomen dat u misloopt doordat u door uw letsel niet, minder of tijdelijk niet kunt werken. Daaronder vallen niet alleen uw loon, maar ook gemiste bonussen, vakantiegeld, pensioenopbouw en doorgroeimogelijkheden. Bij blijvend letsel kan deze schade jaren doorlopen en fors oplopen.

Wie inkomen misloopt door letsel, lijdt schade die in beginsel voor vergoeding in aanmerking komt. Voor iemand in loondienst gaat het om het verschil tussen het salaris dat u zou hebben verdiend en wat u nu daadwerkelijk ontvangt. Ook een misgelopen promotie of periodieke verhoging telt mee.

Voor ondernemers, zzp’ers en mensen met een eigen zaak ligt het ingewikkelder, omdat hun inkomen schommelt en lastiger is vast te leggen. Hier wordt gekeken naar de winst en omzet die u zonder het ongeval naar verwachting had behaald. Juist bij deze groep is een zorgvuldige onderbouwing belangrijk, omdat de schade anders te laag wordt ingeschat.

Bij blijvend letsel wordt ook uw toekomstige inkomen meegenomen. Kunt u uw oude werk niet meer doen, dan telt het inkomen dat u de rest van uw loopbaan misloopt mee in de berekening. Omdat dit een inschatting over een lange periode is, vraagt het om specialistisch rekenwerk.

Medische kosten en herstelkosten

Medische kosten zijn alle kosten die u maakt voor uw herstel en die niet door uw zorgverzekering worden gedekt. Denk aan uw eigen risico, fysiotherapie, medicijnen, hulpmiddelen en eigen bijdragen. Ook reiskosten naar behandelingen horen hierbij. Deze kosten lijken los klein, maar lopen tijdens een langer herstel vaak flink op en zijn bij een aansprakelijke tegenpartij verhaalbaar.

Na een ongeval volgt vaak een reeks behandelingen, en daar hangt een prijskaartje aan. Uw verplichte eigen risico is meestal de eerste post, gevolgd door behandelingen die uw verzekering niet of slechts deels vergoedt, zoals fysiotherapie of psychologische hulp.

Daarnaast zijn er de minder zichtbare kosten. Medicijnen, verbandmiddelen, een rollator of krukken, en eigen bijdragen voor hulpmiddelen tellen allemaal mee. Bewaar daarom uw facturen en bonnetjes, want elke onderbouwde kostenpost versterkt uw claim.

Reizen naar het ziekenhuis, de huisarts en de fysiotherapeut vormen een aparte kostenpost die snel wordt vergeten. Voor deze reiskosten gelden de landelijke richtlijnen van De Letselschade Raad die als uitgangspunt dienen, zodat u niet elke kilometer apart hoeft te bewijzen.

Verlies van zelfwerkzaamheid en huishoudelijke hulp

Kunt u door uw letsel het huishouden of klussen in en om het huis niet meer zelf doen, dan is dat een aparte schadepost. Huishoudelijke hulp gaat om koken, schoonmaken en boodschappen. Verlies van zelfwerkzaamheid gaat om onderhoud aan huis en tuin dat u normaal zelf zou doen. Beide kosten komen voor vergoeding in aanmerking, ook als familie of vrienden bijspringen.

Een ongeval raakt niet alleen uw werk, maar ook uw dagelijks functioneren thuis. Wanneer u tijdelijk of blijvend niet meer kunt stofzuigen, koken of de tuin onderhouden, lijdt u schade, ook al betaalt u daar niet altijd direct iemand voor.

Voor huishoudelijke hulp bestaan vaste richtlijnen die uitgaan van een normbedrag per week, afhankelijk van uw situatie en de zwaarte van de beperking. Daardoor hoeft u niet elk uur hulp los aan te tonen. Wat er precies onder de richtlijn voor huishoudelijke hulp valt, leest u op onze aparte pagina. Springen familie of vrienden bij, dan kan ook die hulp worden vergoed, omdat het werk feitelijk wordt verricht.

Verlies van zelfwerkzaamheid is een aparte post die bij het regelen van een claim snel buiten beeld blijft. Het gaat om het schilderwerk, de tuin, kleine reparaties en andere klussen die u vroeger zelf deed en nu moet uitbesteden. Ook deze schade telt mee in uw vergoeding.

Schade aan persoonlijke eigendommen

Spullen die bij het ongeval beschadigd raken, zijn een directe schadepost. Denk aan uw kleding, bril, telefoon, helm, horloge of fiets. Bij een aansprakelijke tegenpartij heeft u recht op vergoeding van de reparatie of de waarde van het beschadigde voorwerp. Deze materiële schade is meestal eenvoudig aan te tonen met aankoopbonnen, foto’s of een reparatieofferte.

Bij letsel gaat de aandacht vooral naar het lichamelijke herstel, maar de spullen die u op het moment van het ongeval bij u droeg, lopen vaak ook schade op. Een gescheurde jas, een kapotte bril of een beschadigde telefoon zijn kosten die rechtstreeks uit het ongeval voortvloeien.

Voor deze post geldt doorgaans de dagwaarde, dus de waarde van het voorwerp op het moment van het ongeval, en niet de nieuwprijs. Een bril of telefoon van enkele jaren oud wordt dus naar de actuele waarde vergoed. Met een aankoopbewijs, een foto of een offerte onderbouwt u deze schade eenvoudig.

Smartengeld: vergoeding voor immateriële schade

Smartengeld is de bekendste vorm van immateriële schade, het leed dat niet in geld is uit te drukken. Het is een vergoeding voor de pijn, het verdriet en het verlies aan levensvreugde door uw letsel. De hoogte hangt af van de aard en ernst van het letsel, de duur van uw herstel en de blijvende gevolgen. Lichter letsel levert doorgaans een bescheiden bedrag op, zwaar en blijvend letsel fors meer.

Anders dan bij de overige posten staat tegenover smartengeld geen rekening of bonnetje. Het vergoedt het leed zelf: chronische pijn, een litteken, angstklachten of het niet langer kunnen uitoefenen van een hobby die u dierbaar was. Omdat dit leed zich lastig laat becijferen, kijken rechters en verzekeraars naar wat in vergelijkbare zaken is toegekend.

Smartengeld is een onderwerp op zich. Wat smartengeld precies is en hoe het wordt vastgesteld, leest u op onze aparte pagina. Wilt u een indicatie van het bedrag bij uw letsel, dan kunt u uw smartengeld berekenen.

Reiskosten en overige schadeposten

Naast de grote posten zijn er kleinere schadeposten die per zaak verschillen. Denk aan kinderopvang, studievertraging, pensioenschade, aanpassingen aan uw woning of auto, en de wettelijke rente over uw schade. Los lijken ze beperkt, maar samen kunnen ze een wezenlijk deel van uw vergoeding uitmaken. Ook deze posten horen daarom in uw schadeoverzicht thuis.

Geen twee letselschadezaken zijn gelijk, en daarom kent vrijwel elke zaak posten die in het standaardlijstje ontbreken. Loopt u studievertraging op, dan heeft dat gevolgen voor uw latere loopbaan en inkomen. Moet uw woning of auto worden aangepast vanwege blijvend letsel, dan zijn ook die kosten verhaalbaar.

Een post die vaak wordt vergeten, is de wettelijke rente. Omdat er soms jaren zit tussen het ongeval en de uiteindelijke uitbetaling, heeft u recht op rente over uw schade in die tussentijd. Een ervaren belangenbehartiger neemt al deze posten mee, zodat u niets laat liggen.

Hoe krijgt u al uw schadeposten vergoed?

Om al uw schade vergoed te krijgen, moet elke post volledig in kaart worden gebracht en onderbouwd. Dat begint met het verzamelen van bewijs, zoals loonstroken, facturen en medische rapporten. Letseldirect zoekt kosteloos uit welke posten in uw zaak spelen en verhaalt deze op de aansprakelijke partij. De kosten van onze hulp worden op grond van artikel 6:96 BW op die partij verhaald.

De meeste vergoedingen blijven niet liggen omdat een claim wordt afgewezen, maar omdat posten over het hoofd worden gezien. Een slachtoffer dat zijn schade zelf regelt, denkt vaak aan de medische kosten en het smartengeld, maar vergeet de inkomensschade op lange termijn, de huishoudelijke hulp of de wettelijke rente. Juist daar zit doorgaans het grootste deel van de vergoeding.

Een belangenbehartiger voorkomt dat. Wij brengen elke post systematisch in kaart, onderbouwen die met bewijs en onderhandelen namens u met de verzekeraar. Schakelt u Letseldirect in, dan zijn de kosten van onze rechtsbijstand in beginsel verhaalbaar op de aansprakelijke partij op grond van artikel 6:96 BW. Onze letselschade-juristen begeleidden al ruim 2.000 slachtoffers bij het verhalen van hun schade.

Houd er wel rekening mee dat een letselschadeclaim niet onbeperkt geldig blijft. In de regel verjaart uw recht op schadevergoeding vijf jaar nadat u bekend bent geworden met zowel de schade als de aansprakelijke partij. Hoe eerder u uw zaak laat beoordelen, hoe meer bewijs er nog beschikbaar is. Te lang wachten kan u in het slechtste geval uw hele claim kosten.

Wilt u eerst weten waar u na uw letsel recht op heeft, of hoe een schadevergoeding bij letselschade in zijn geheel werkt? Op die pagina’s leest u meer. Twijfelt u over uw situatie? Leg uw zaak vrijblijvend aan ons voor. Belt u liever buiten kantooruren of schriftelijk, stuur ons dan een bericht via WhatsApp.

Deze pagina is geschreven door het juridische team van Letseldirect, letselschade-juristen die slachtoffers door heel Nederland dagelijks bijstaan bij het verhalen van hun schadevergoeding. Met ruim 2.000 behandelde zaken weten wij uit de praktijk welke schadeposten het vaakst over het hoofd worden gezien. De informatie op deze pagina is afgestemd op de actuele wetgeving en de richtlijnen van De Letselschade Raad.