Schadevergoeding letselschade

Laatst bijgewerkt: juni 2026

Heeft u letsel opgelopen door een ongeval waar een ander voor verantwoordelijk is, dan heeft u in de regel recht op een schadevergoeding. Die vergoeding dekt zowel uw materiële schade, zoals medische kosten en gemiste inkomsten, als uw immateriële schade in de vorm van smartengeld. Wat u precies kunt verhalen en hoe hoog uw vergoeding uitvalt, hangt af van uw letsel en uw situatie, niet van de soort ongeval. Op deze pagina leest u wat een letselschadevergoeding inhoudt, welke schade eronder valt en hoe u verder komt. Letseldirect zoekt kosteloos uit wat in uw geval haalbaar is.

Wat is een schadevergoeding bij letselschade?

Een schadevergoeding bij letselschade, ook wel een letselschadevergoeding genoemd, is het bedrag dat u ontvangt ter compensatie van letsel dat een ander u heeft toegebracht. De vergoeding herstelt uw financiële positie van vóór het ongeval en compenseert daarnaast het leed dat niet in geld is uit te drukken. U kunt deze vergoeding in de regel verhalen zodra een andere partij aansprakelijk is voor uw letsel.

Letselschade is de schade die u lijdt doordat u lichamelijk of psychisch gewond raakt. Denk aan een gebroken been na een aanrijding, een rugblessure na een val op het werk of blijvende klachten na een medische fout. Het gaat dus niet om schade aan spullen alleen, maar om de gevolgen van letsel aan uw lichaam en geest.

De schadevergoeding die daarbij hoort, heeft één doel: u zoveel mogelijk terugbrengen in de situatie waarin u zou verkeren zonder het ongeval. Dat betekent dat niet alleen uw ziekenhuisrekening meetelt, maar ook bijvoorbeeld het inkomen dat u misloopt en de impact op uw dagelijks leven. Het uitgangspunt in het Nederlandse recht is dat de partij die uw letsel veroorzaakt, deze schade vergoedt.

Of u recht heeft op een vergoeding hangt vooral af van de aansprakelijkheid. Staat vast dat een ander verantwoordelijk is voor uw ongeval, dan kunt u uw schade in beginsel volledig verhalen. De soort ongeval, of dat nu in het verkeer, op het werk of in het ziekenhuis was, bepaalt vooral wíé aansprakelijk is, niet óf u recht heeft op vergoeding.

Welke schade kunt u vergoed krijgen?

U kunt bij letselschade twee soorten schade verhalen: materiële en immateriële schade. Materiële schade is alle schade die in geld is uit te drukken, zoals medische kosten, reiskosten, verlies van inkomen en hulp in het huishouden. Immateriële schade is het smartengeld voor pijn, verdriet en verlies aan levensvreugde. Samen vormen deze posten uw totale schadevergoeding.

De wet maakt onderscheid tussen schade die rechtstreeks in geld is uit te drukken en schade die dat niet is. De eerste categorie, de materiële schade, bestaat uit alle concrete kosten en financiële tegenvallers door uw letsel. De tweede categorie, de immateriële schade, vergoedt het leed zelf.

Tot de materiële schade horen onder meer uw medische kosten, het verlies van inkomen wanneer u niet kunt werken, reiskosten naar behandelingen, kosten voor huishoudelijke hulp en eventuele aanpassingen in uw woning. De immateriële schade is het smartengeld, een vergoeding voor de pijn en de gevolgen voor uw welzijn.

Welke posten in uw geval precies een rol spelen, verschilt per situatie. Een overzicht van alle schadeposten met uitleg per post vindt u op onze aparte pagina.

Smartengeld: vergoeding voor pijn en leed

Smartengeld is de vergoeding voor uw immateriële schade: de pijn, het verdriet en het verlies aan levensvreugde door uw letsel. De hoogte hangt af van de aard en ernst van het letsel, de duur van uw herstel en de gevolgen voor uw leven. Lichte verwondingen leveren doorgaans een bescheiden bedrag op, terwijl zwaar en blijvend letsel tot fors hogere bedragen kan leiden.

Anders dan bij materiële schade staat bij smartengeld geen rekening tegenover uw verlies. Het gaat om een vergoeding voor leed dat u niet in cijfers kunt vatten, zoals chronische pijn, angst, een litteken of het niet meer kunnen sporten dat u dierbaar was.

Omdat smartengeld zich lastig laat berekenen, kijken rechters en verzekeraars naar wat in vergelijkbare zaken is toegekend. De aard van het letsel, de hersteltijd en de blijvende gevolgen wegen daarin het zwaarst. Wat smartengeld precies is en hoe het wordt vastgesteld, leest u op onze aparte pagina. Wilt u een indicatie van het bedrag bij uw letsel, dan kunt u uw smartengeld berekenen.

Hoeveel schadevergoeding kunt u verwachten?

Hoeveel schadevergoeding u krijgt, verschilt sterk per situatie. Bij licht letsel gaat het vaak om enkele honderden tot enkele duizenden euro’s, bij zwaar en blijvend letsel kan de vergoeding oplopen tot tonnen. In uitzonderlijke gevallen van zeer ernstig en blijvend letsel zijn smartengeldbedragen van rond de vier ton toegekend, al zijn dat zeldzame uitschieters. Uw eigen vergoeding hangt af van uw letsel, uw inkomensverlies en de overige gevolgen.

Een vast bedrag bestaat niet, want geen enkel letsel is hetzelfde. Twee mensen met op papier dezelfde blessure kunnen een heel verschillende vergoeding ontvangen, omdat hun inkomen, gezinssituatie en herstel verschillen. Genoemde bedragen en richtlijnen geven daarom een indicatie, geen garantie.

Wat uw vergoeding vooral bepaalt, is de optelsom van al uw schadeposten: uw smartengeld plus uw materiële schade, zoals gemiste inkomsten en kosten. Juist bij langdurig of blijvend letsel telt de inkomensschade vaak zwaarder dan het smartengeld zelf.

Het smartengeld vormt daarbij vaak maar een deel van het geheel. Voor het smartengeld alleen lopen de bedragen sterk uiteen met de ernst van het letsel, van bescheiden bij licht letsel tot tienduizenden euro’s of meer bij zeer zwaar en blijvend letsel. Het blijven indicaties en geen vaste normen, omdat elke zaak op zichzelf wordt beoordeeld.

Let op het verschil tussen de hoogte van uw eigen schadevergoeding en de richtbedragen die online circuleren. Een gemiddelde schadevergoeding zegt weinig over uw zaak, want zo’n gemiddelde wordt bepaald door duizenden ongelijke situaties bij elkaar. En een maximale schadevergoeding bestaat niet als vast plafond: de hoogte volgt uit uw werkelijke schade, niet uit een bovengrens. Een betrouwbare inschatting van de hoogte van uw schadevergoeding begint daarom altijd bij uw eigen letsel en schadeposten.

Wilt u een eerste indicatie van wat uw zaak waard kan zijn, dan kunt u uw schadevergoeding online berekenen.

Schadevergoeding bij blijvend letsel

Bij blijvend letsel houdt uw schade niet op na het herstel, want de gevolgen blijven. Naast uw smartengeld kunt u dan ook toekomstige schade verhalen, zoals blijvend verlies van inkomen, doorlopende zorgkosten en de kosten van aanpassingen in uw woning of auto. Omdat deze schade jaren kan doorlopen, valt de vergoeding bij blijvend letsel doorgaans aanzienlijk hoger uit.

Blijvend letsel betekent dat u niet volledig herstelt en blijvende beperkingen overhoudt. Denk aan een blijvende handicap, chronische pijn of het verlies van een functie. De gevolgen daarvan reiken vaak veel verder dan de eerste maanden na het ongeval.

Bij het berekenen van uw schade wordt daarom naar de toekomst gekeken. Kunt u uw oude werk niet meer doen, dan telt het inkomen dat u de rest van uw loopbaan misloopt mee. Ook blijvende kosten voor verzorging, hulpmiddelen en woningaanpassingen horen erbij. Het in kaart brengen van die toekomstige schade is specialistisch werk, omdat het om een inschatting over een lange periode gaat. Een zorgvuldige berekening voorkomt dat u te weinig vergoeding ontvangt voor schade die nog moet komen.

Schadevergoeding per soort ongeval

De opbouw van uw schadevergoeding is bij elk ongeval vergelijkbaar, maar wie aansprakelijk is verschilt per situatie. Bij een verkeersongeval is dat meestal de andere weggebruiker of diens verzekeraar, bij een bedrijfsongeval doorgaans uw werkgever, en bij een medische fout de zorgverlener of het ziekenhuis. Per oorzaak gelden eigen regels en aandachtspunten.

Wat u kunt verhalen, namelijk dezelfde materiële schade en hetzelfde smartengeld, verandert niet door de oorzaak van uw letsel. Wat wél verandert, is de vraag wie u aansprakelijk stelt en welke wetten en verzekeringen daarbij komen kijken. Daarom hebben we per soort ongeval een eigen pagina, waar u leest wat specifiek voor uw situatie geldt.

• Verkeersongeval: letsel door een aanrijding in het verkeer, als automobilist, fietser, motorrijder of voetganger. Lees meer over schadevergoeding na een verkeersongeval.
• Bedrijfsongeval: letsel dat u oploopt tijdens of door uw werk, waarvoor uw werkgever in de regel aansprakelijk is. Lees meer over schadevergoeding bij een bedrijfsongeval.
• Medische fout: letsel door een fout van een arts, ziekenhuis of andere zorgverlener. Lees meer over schadevergoeding na een medische fout.

Twijfelt u onder welke situatie uw ongeval valt, of speelt er meer dan één oorzaak? Leg uw zaak dan vrijblijvend aan ons voor, dan zoeken wij uit wie aansprakelijk is.

Hoe wordt uw schadevergoeding berekend?

Uw schadevergoeding wordt berekend door uw situatie mét letsel te vergelijken met de situatie zoals die zonder ongeval zou zijn geweest. Het verschil is uw schade. Alle posten worden opgeteld: medische kosten, verlies van inkomen, kosten voor hulp en aanpassingen, en het smartengeld. Bij blijvend letsel wordt ook de toekomstige schade meegenomen in de berekening.

De kern van een schadeberekening is een vergelijking. Een belangenbehartiger brengt in kaart hoe uw leven, inkomen en kosten eruit zouden hebben gezien zonder het ongeval, en zet daar uw werkelijke situatie naast. Dat verschil vormt de schade die u kunt verhalen. Voor veel terugkerende schadeposten, zoals huishoudelijke hulp en reiskosten, bestaan landelijke richtlijnen van De Letselschade Raad die als uitgangspunt dienen.

Daarbij wordt elke post afzonderlijk onderbouwd met bewijs, zoals loonstroken, facturen en medische rapportages. Hoe beter uw schade is gedocumenteerd, hoe sterker u staat in de onderhandeling met de verzekeraar. Een eerste indruk van de mogelijke omvang krijgt u met onze rekenhulp voor letselschade.

Heeft u recht op vergoeding? Kosteloze juridische hulp

U heeft recht op een schadevergoeding zodra een ander aansprakelijk is voor uw letsel. Letseldirect zoekt kosteloos voor u uit of dat zo is. Is de tegenpartij aansprakelijk, dan worden de kosten van onze rechtsbijstand op die partij verhaald op grond van artikel 6:96 BW. U houdt daardoor uw volledige schadevergoeding zelf. Onze letselschade-juristen begeleidden al ruim 2.000 slachtoffers.

Veel slachtoffers laten een vergoeding liggen omdat ze denken dat juridische hulp duur is, of omdat ze niet zeker weten of ze wel recht hebben op schadevergoeding. Beide drempels zijn vaak lager dan gedacht. Of u recht heeft op een vergoeding, hangt af van de aansprakelijkheid, en dat onderzoeken wij vrijblijvend voor u.

Schakelt u Letseldirect in, dan zijn de kosten van onze rechtsbijstand in beginsel verhaalbaar op de aansprakelijke partij op grond van artikel 6:96 BW. Daardoor is onze hulp voor u kosteloos.

Houd er wel rekening mee dat een letselschadeclaim niet onbeperkt geldig blijft. In de regel verjaart uw recht op schadevergoeding vijf jaar nadat u bekend bent geworden met zowel de schade als de aansprakelijke partij. Hoe eerder u uw zaak laat beoordelen, hoe meer bewijs er nog beschikbaar is en hoe sterker u staat. Te lang wachten kan u in het slechtste geval uw hele claim kosten.

Wilt u weten of u recht heeft op een schadevergoeding? Leg uw situatie vrijblijvend aan ons voor. Belt u liever buiten kantooruren of schriftelijk, stuur ons dan een bericht via WhatsApp.

Deze pagina is geschreven door het juridische team van Letseldirect, letselschade-juristen die slachtoffers door heel Nederland dagelijks bijstaan bij het verhalen van hun schadevergoeding na een ongeval.